{"id":1459,"date":"2024-04-26T13:26:52","date_gmt":"2024-04-26T13:26:52","guid":{"rendered":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/?page_id=1459"},"modified":"2026-01-09T13:40:51","modified_gmt":"2026-01-09T12:40:51","slug":"beni-culturali","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/","title":{"rendered":"Beni culturali"},"content":{"rendered":"<div class=\"wpb-content-wrapper\"><p>[vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;no&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; css=&#8221;.vc_custom_1714138047752{background-image: url(https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/coperture-e1710496371881.jpg?id=1146) !important;}&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;450px&#8221;][\/vc_column][\/vc_row][vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;yes&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;50px&#8221;][vc_row_inner row_type=&#8221;row&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; text_align=&#8221;left&#8221; css_animation=&#8221;&#8221;][vc_column_inner css=&#8221;.vc_custom_1714136648233{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;][vc_column_text]<\/p>\n<h1 style=\"text-align: center;\">Beni culturali<\/h1>\n<p>[\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1720100779679{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">La storia &#8211; dall&#8217;antichit\u00e0 al passato recente &#8211; ci trasmette un insieme creazioni artistiche, architettoniche, oggetti e documenti, ma anche sistemi di valori e credenze, in cui la societ\u00e0 riconosce un significato culturale. E&#8217; il patrimonio culturale, la cui tutela e conservazione \u00e8 oggi riconosciuta anche nelle politiche europee come elemento chiave nel creare il capitale sociale e per la crescita di industrie culturali e creative. La conservazione, l&#8217;interpretazione e la gestione del patrimonio culturale vengono affrontati grazie alla Heritage Science. \u00c8 un dominio di ricerca cross-disciplinare che connette ricercatori delle discipline umanistiche e delle scienze naturali. In questo ambito sono numerose le applicazioni derivanti da tecnologie sviluppate dall&#8217;Istituto,che proprio per questo si \u00e8 dotato di <a href=\"http:\/\/chnet.infn.it\/it\/home-2\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\"><span style=\"text-decoration: underline;\"><strong>INFN-CHNet (Cultural Heritage Network)<\/strong><\/span><\/a>, rete di ricerca ed infrastruttura distribuita di servizio per il trasferimento di conoscenza e tecnologia a soggetti pubblici e privati del settore.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;40px&#8221;][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_column][\/vc_row][vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;no&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;left&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221;][vc_column][vc_empty_space][vc_video link=&#8221;https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=szaAOaU07mI&#8221; el_width=&#8221;50&#8243; align=&#8221;center&#8221;][vc_empty_space][vc_row_inner row_type=&#8221;row&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; text_align=&#8221;left&#8221; css_animation=&#8221;&#8221;][vc_column_inner css=&#8221;.vc_custom_1714136648233{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;][vc_column_text][\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1767962416390{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;]<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Una delle esigenze per le opere o i siti archeologici a cui la rete risponde \u00e8 la <strong>datazione<\/strong>: quella al radiocarbonio viene eseguita utilizzando gli acceleratori, con tecniche Ion <em>Beam Analisys<\/em> (ad es. PIXE e PIGE); per i manufatti ceramici si applicano Termoluninescenza (TL) e luminescenza otticamente stimolata (OSL). Altrettanto rilevante \u00e8 caratterizzare i materiali (spesso policristallini) o la distribuzione spaziale degli elementi che compongono i manufatti: si possono cos\u00ec conoscere i materiali, le tecniche di realizzazione o i luoghi di provenienza dei materiali grezzi, o ancora autenticare un&#8217;opera d&#8217;arte. Alcune tecniche sviluppate a questi fini sono la tomografia digitale e radiografia basate sull&#8217;utilizzo di raggi X (Digital radiography scanner, XRF) e tecniche di analisi di superficie (ToF-SIMS, <em>High resolution 3D profilometry<\/em>). Per le opere che non possono essere rimosse dalle proprie sedi, INFN-CHNet ha a disposizione strumentazione per analisi in situ per tecniche Ion Beam Analysis (PIXE-alpha portatile) o per analisi con l\u2019utilizzo di raggi X (tomografia digitale e radiografia, XRF, Micro\/Macro XRF imaging, <em>Confocal 3D XRF<\/em>). Ma come i dati sperimentali possono essere utili? La rete integra in una piattaforma digitale (DIGILAB) i propri dati riguardo un&#8217;opera con le osservazioni di storici dell&#8217;arte e restauratori, per rendere complete le informazioni a disposizione di utenti esperti. Centro di riferimento per la rete INFN-CHNet \u00e8 il <a href=\"https:\/\/web.infn.it\/labec\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Laboratorio di tecniche nucleari per l&#8217;Ambiente e i BEni Culturali (LABEC)<\/a> di Firenze.<\/p>\n<p>[\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;40px&#8221;][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][\/vc_column_inner][\/vc_row_inner][\/vc_column][\/vc_row]<\/p>\n<\/div>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>[vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;no&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; css=&#8221;.vc_custom_1714138047752{background-image: url(https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/coperture-e1710496371881.jpg?id=1146) !important;}&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;450px&#8221;][\/vc_column][\/vc_row][vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;yes&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;50px&#8221;][vc_row_inner row_type=&#8221;row&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; text_align=&#8221;left&#8221; css_animation=&#8221;&#8221;][vc_column_inner css=&#8221;.vc_custom_1714136648233{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;][vc_column_text] Beni culturali [\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1720100779679{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;] La storia &#8211; dall&#8217;antichit\u00e0 al&#8230;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"full_width.php","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"class_list":["post-1459","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Beni culturali - TechTransfer INFN<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"it_IT\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Beni culturali - TechTransfer INFN\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"[vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;no&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; css=&#8221;.vc_custom_1714138047752{background-image: url(https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/coperture-e1710496371881.jpg?id=1146) !important;}&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;450px&#8221;][\/vc_column][\/vc_row][vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;yes&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;50px&#8221;][vc_row_inner row_type=&#8221;row&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; text_align=&#8221;left&#8221; css_animation=&#8221;&#8221;][vc_column_inner css=&#8221;.vc_custom_1714136648233{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;][vc_column_text] Beni culturali [\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1720100779679{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;] La storia &#8211; dall&#8217;antichit\u00e0 al...\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"TechTransfer INFN\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/IstitutoFisicaNucleare\/\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-01-09T12:40:51+00:00\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Tempo di lettura stimato\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"3 minuti\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/beni-culturali\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/beni-culturali\\\/\",\"name\":\"Beni culturali - TechTransfer INFN\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-04-26T13:26:52+00:00\",\"dateModified\":\"2026-01-09T12:40:51+00:00\",\"inLanguage\":\"it-IT\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/beni-culturali\\\/\"]}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/\",\"name\":\"INFN Trasferimento Tecnologico\",\"description\":\"Trasferimento Tecnologico | Istituto Nazionale Fisica Nucleare\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/web.infn.it\\\/TechTransfer\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"it-IT\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Beni culturali - TechTransfer INFN","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/","og_locale":"it_IT","og_type":"article","og_title":"Beni culturali - TechTransfer INFN","og_description":"[vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;no&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; css=&#8221;.vc_custom_1714138047752{background-image: url(https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/coperture-e1710496371881.jpg?id=1146) !important;}&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;450px&#8221;][\/vc_column][\/vc_row][vc_row css_animation=&#8221;&#8221; row_type=&#8221;row&#8221; use_row_as_full_screen_section=&#8221;yes&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; angled_section=&#8221;no&#8221; text_align=&#8221;center&#8221; background_image_as_pattern=&#8221;without_pattern&#8221; z_index=&#8221;&#8221;][vc_column][vc_empty_space height=&#8221;50px&#8221;][vc_row_inner row_type=&#8221;row&#8221; type=&#8221;full_width&#8221; text_align=&#8221;left&#8221; css_animation=&#8221;&#8221;][vc_column_inner css=&#8221;.vc_custom_1714136648233{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;][vc_column_text] Beni culturali [\/vc_column_text][vc_empty_space height=&#8221;20px&#8221;][vc_column_text css=&#8221;.vc_custom_1720100779679{padding-right: 10% !important;padding-left: 10% !important;}&#8221;] La storia &#8211; dall&#8217;antichit\u00e0 al...","og_url":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/","og_site_name":"TechTransfer INFN","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/IstitutoFisicaNucleare\/","article_modified_time":"2026-01-09T12:40:51+00:00","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Tempo di lettura stimato":"3 minuti"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/","url":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/","name":"Beni culturali - TechTransfer INFN","isPartOf":{"@id":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/#website"},"datePublished":"2024-04-26T13:26:52+00:00","dateModified":"2026-01-09T12:40:51+00:00","inLanguage":"it-IT","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/beni-culturali\/"]}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/#website","url":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/","name":"INFN Trasferimento Tecnologico","description":"Trasferimento Tecnologico | Istituto Nazionale Fisica Nucleare","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"it-IT"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1459","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1459"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1459\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3907,"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/1459\/revisions\/3907"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/web.infn.it\/TechTransfer\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1459"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}